Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak, Eusko Jaurlaritzako Ekonomiaren Garapen, Jasangarritasun eta Ingurumen Sailak prestatutako “Arrantza Ikuskaritzako Dekretu Proiektuaren” inguruko txostena egin du. Bere erantzunean, Kontseiluak egokitzat eta apropostzat jotzen du izapidetzea.

Dekretuaren xedea itsas arrantzaren, itsaski-bilketaren eta akuikulturaren kontrola eta ikuskapena egitea da, EAEko Administrazio Orokorraren eskumenen barruan. Helburua itsas arrantzaren, itsaski-bilketaren eta akuikulturaren arloko araudia betetzen dela bermatzea da, bai eta itsas baliabideak babesteko beharrezkoak diren jarduketa guztiak aurreikusi eta gauzatzea ere, harrapaketatik edo ekoizpenetik merkaturatzearen azken fasera bitarteko fase guztietan.

Arrantza, Itsasketa eta Akuikultura Planten Ikuskapen Zerbitzua Antolatzeko martxoaren 29ko 67/1982 Dekretuak ikuskapen-zerbitzu bat sortu eta arautu zuen; “zerbitzu horren aurreikuspenak egungo lege-aurreikuspenetara egokituta egon behar dute” –Arrantzako MAB, Kontrol-erregelamendua eta Europako Parlamentuaren eta Kontseiluaren 2017ko martxoaren 15eko 2017/625 (EB) Erregelamendua–; hori dela eta, EGABek araua egokia eta aproposa dela uste du.

The post EGAB-en irizpena eusko jaurlaritzaren arrantza-ikuskaritzaren zerbitzuaren gaineko dekretu-proiektuari buruz appeared first on CES Vasco.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordearen azken osoko bilkurak kontsulta-organo horren hauei buruzko aldeko hiru irizpen berretsi ditu: “Euskadiko Osasun Publikoaren Legearen aurreproiektua”, Garapenerako Lankidetza-programetarako laguntzak arautzen dituen dekretu-proiektua eta Adikzioen eta Droga-Mendetasunen gaineko Arreta Integralari buruzko apirileko 1/2016 Legea ez betetzeagatiko zehapenak ordezteko sistema arautzen duen dekretu-proiektua.

Etorkizunerako euskal gizarte osoarentzat duen garrantziagatik, Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak egindako Euskadiko Osasun Publikoaren Legearen aurreproiektuari buruzko 12/21 Irizpena da zabalena; izan ere, Batzordeak, aurreproiektuaren izapidetzea egokitzat jotzen badu ere, gogoeta espezifiko batzuk sartzen ditu aztertutako testua hobetzeko proposamen gisa, eta modu “irekiegian” idatzitako alderdi batzuetan zehaztasun handiagoa sartu behar dela azpimarratzen du, norbanakoen eskubideak zaintzeko, herritarren parte-hartzea bermatzeko eta antolaketaren egitura definitzeko, besteak beste.

Kasu honetan, osasunaren kontzeptuetan eta praxian izandako bilakaera eta aurrerapenak euskal araudian txertatzen dituen aurreproiektua da. Helburua, funtsean, euskal biztanleriaren ahalik eta osasun-maila handiena babestea eta sustatzea da, interes handieneko ondasun publiko gisa, eta pertsonen eskubideak bermatzea, osasunaren, aukera-berdintasunaren eta ekitatearen arloetan. Funtsezko elementu gisa, eta Garapen Jasangarriko Helburuak (GJH) oinarri hartuta, Osasunaren ikuspegia sartzen du politika eta ekintza publiko guztietan, dagokion definizioarekin eta antolamenduarekin, herritarrek ahalik eta osasun-mailarik handiena lortu eta duen izaera integraleko Osasun Publikoko Sistema sortzeko.

Gaur egun indarrean dagoen ekainaren 26ko Euskadiko Antolamendu Sanitarioaren 8/1997 Legea da osasunaren babeserako eskubidea Euskadin eraginkor egitea ahalbidetzen duten jarduerak arautzea ahalbidetu duen esparru juridikoa, Euskadiko osasun-sistema osatzen duten egituren eta baliabideen bidez prebentzio-neurriak, osasuna sustatzeko neurriak eta osasun-prestazioen hornidura bermatuz. Eraiki den osasun-sistema publiko eta unibertsalari eta gauzatutako politika publikoei esker, euskal herritarren beharrei eta itxaropenei aurre egiteko, eta Euskadin bizi-itxaropena autonomia erkidego gehienen eta munduko altuenen gainetik egotea lortzeko kalitate-sistema eduki ahal izan da.

Hala ere, Antolamendu Sanitarioaren Legea aldarrikatu zenetik, osasunaren babesaren antolamenduaren inguruko behar, erronka eta ikuspegietan bilakaera garrantzitsua eman dela ikus daiteke. Osasuna, neurri handian, osasun-esparrutik kanpoko faktoreek baldintzatzen dutela onartzearen ondorioa, osasun publikoko politika eraginkorrak sektore publiko guztiak interpelatzea, eta gobernu-estrategietan Politika Guztietan Osasun-ikuspegia aplikatu behar izatea da.

ARAUAREN EGOKITASUNA

Horregatik guztiagatik, euskal Kontseilu aholku-emaileak, euskal osasun publikoari kontzeptu osoan heltzeko lege-testu bat egiteko Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailaren ekimena oso egokia eta beharrezkoa dela uste du, eta osasun publikoa, neurri handian, osasun-eremutik kanpoko faktoreek mugatzen dutela eta gobernuaren politika-sektore eta -arlo guztiek esku hartu behar dutela uste du.

“Bat gatoz lege-testu berri baten beharrarekin; izan ere, osasun-antolamendua osasunerako eskubidearen babesaren funtsezko alderdia da, eta horri heltzeko, Euskadiko Antolamendu Sanitarioaren ekainaren 26ko 8/1997 Legeak eskaintzen duen egungo erregulazioa gainditzen duen eta jarduera-eremu zabalago bat artikulatzea eskatzen duen modu zabalagoa behar da, osasunarekin erlazionatutako gaietan eskumenak dituzten autonomia erkidegoko erakunde, bitarteko eta baliabide desberdinak, eta inplikatutako eragile ugari, bilduko dituena”, azaldu dute.

Horrela, EGABek positibotzat jotzen du aurreproiektua. Balorazio orokor gisa, uste du ondo kohesionatutako eta egituratutako testua dela, garapen tekniko egokia duela, eta, behar bezala inplementatzeko eta eraginkorra izateko, testuaren erregelamendu bidezko premiazko garapena gomendatzen du. “Atsegin handiz ikusten dugu aurreproiektuak adierazitako helburuetako bat osasun arloko desberdintasun sozialak murriztea dela”, azpimarratu du EGABek.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordearen irizpenak, gainera, hobetzeko dozena erdi bat arlo jasotzen ditu, eta horiek berariazko gogoetetan zehazten dira. Lehenengoak osasun-larrialdi egoera deklaratzearekin du zerikusia. Izan ere, EGABek uste du aurreproiektuak, indarrean dagoen COVID-19ak sortutako osasun-krisiaren eta osasun-larrialdien kudeaketa errazten duten tresnak sartzeko borondatearen eragin handia duela. EGABen ustez, beharrezkoa da “larrialdia, pandemia edo osasun-krisia” kontzeptuen eta egoera bakoitzaren irismenaren artean dauden aldeei eta egoera horiek zehazteko ardura duen organoari buruzko testuan argitasuna eta zehaztasuna sartzea. Baita osasun-arlokoak ez diren larrialdi-egoeretatik bereizteari dagokionez ere.

Horri guztiari dagokionez, eta osasun-agintariek banakako eskubideak mugatzeko neurri bereziak hartu ahal izango dituztenez, honako hau adierazi dute: “Bereziki sentikorra den eta ahalik eta zorroztasun eta argitasun handiena eskatzen duen eremuan gaude, eta, ahal den neurrian, katalogazioa egitea komeni da”. Hobetzeko arloen artean, hauek ere aipatzen dira: Osasun Sistema Publikoaren gobernantzaren egitura osoaren eskumen eta funtzioei buruzko formulazio zehatzagoa, erakunde pribatuentzat aurreikusitako lankidetza-egoera eta -modalitateei buruzko zehaztasun handiagoa eta herritarrek osasun publikoko jarduketetan parte hartzeko bideei buruzko argibide gehiago, bai eta genero-ikuspegia lege-gorputz osoan zeharka integratzea ere.

DROGA-MENDETASUNAK ETA LANKIDETZA

Horrez gain, Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak Adikzioen eta Droga-mendetasunen gaineko Arreta Integralari buruzko apirilaren 7ko 1/2016 Legea ez betetzeagatiko zehapenak ordezteko sistema arautzen duen Dekretu Proiektuari buruzko txostena eman du. Dekretuaren xedea zehapenak ordezteko sistema arautzea eta 93. artikuluan xedatutakoa garatzeko prozedura ezartzea da. Artikulu horretan, isun-zehapenak beste neurri alternatibo batzuekin ordezteko aukera ezartzen da. Bere 13/21 Irizpenean, kontsulta-batzordeak uste du berau aproposa eta egokia dela.

Era berean, “Garapenerako lankidetza-programetarako laguntzak arautzen dituen Dekretu Proiektuaren” izapidetzea egokitzat eta positibotzat jotzen da, 14/21 Irizpenean garatutako gogoeta orokor eta espezifiko batzuekin. Proiektu horren helburua ikuspegi lokal-globala programa horien bereizgarri gisa kokatzea da, bai eta aurkeztutako ekimenetan ikuspegi hori behar bezala txertatzen dela bermatzeko kudeaketa-sistema ezartzea ere.

The post EGAB-ek Osasun Publikoaren Lege-aurreproiektuari eta adikzioen eta droga-mendekotasunen arreta integralari buruzko Dekretu-Proiektuei eta garapenerako lankidetzarako laguntzei buruzko aldeko hiru Irizpen eman ditu appeared first on CES Vasco.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak Eusko Jaurlaritzako Lan eta Enplegu Sailak egindako “Gizarteratzeko eta Diru Sarrerak Bermatzeko Euskal Sistemaren Lege-Aurreproiektuari” buruzko txostena egin du. Kontseiluak emandako erantzunean, proposatutako araua aurrerapauso positibotzat hartzen du egungo egoerari dagokionez, eta, aldi berean, egokitzat jotzen du izapidetzea.

Legegintza-ekimen horren xedea Diru Sarrerak Bermatzeko eta Gizarteratzeko Euskal Sistema arautzea da. Sistema horren xedea pertsonak baztertuta geratzeko arriskua prebenitzea, bazterkeria pertsonal, sozial eta laboraleko egoerak arintzea, bizitza duin baten garapena bermatzea eta baliabide pertsonal, laboral, sozial edo ekonomiko nahikorik ez dutenak erabat gizarteratzea da. Horretarako, lege berriaren helburu nagusia Diru-sarrerak Bermatzeko eta Gizarteratzeko Euskal Sistema osoaren funtzionamendua egokitzea da, eta, bereziki, sistema hori osatzen duten prestazio ekonomikoena, Diru-sarrerak Bermatzeko abenduaren 23ko 18/2008 Legea eta haren ondoriozko xedapenak eguneratuta.

Euskadin, Gizarteratzeko eta Diru Sarrerak Bermatzeko Sistemak pobrezia larritik babestu nahi ditu egoera hori bizi duten gehien-gehienak, pobreziaren eta gizarte-bazterketaren maila orokorrak murriztuz. Hala ere, irizpenak adierazten duen bezala, 2008ko finantza-krisiaren osteko hazkunde ekonomikoak ez du Euskadin pobrezia eta gizarte-bazterketa haztea eragotzi.

Bestalde, Covid19aren pandemiak eragindako krisi soziosanitarioaren eta sozioekonomikoaren ondorioz, egoerak nabarmen egin du okerrera, eta aldaketa horiei, bizitzeko gutxieneko diru-sarrera (BGD) ezartzen duen eta sistema osoa birplanteatzera eta birdiseinatzera behartzen duen maiatzaren 29ko 20/2020 Errege Lege Dekretua onartzearen ondoriozkoak gehitu behar zaizkie.

Hori guztia dela eta, Kontseiluak gizarte-babeseko, gutxieneko diru-sarrerak bermatzeko eta gizarteratzeko neurriak egokitu behar ditu, Diru-sarrerak Bermatzeko Sistemaren prestazio ekonomikoen estaldura eta sarbidea hobetzeko, eta lan- eta gizarte-bizitzan, gizarte-zerbitzuetan eta kalitatezko enpleguan moldatzeko zailtasunak dituzten euskal herritarren sarbidea hobetzeko.

AURRERAPEN POSITIBOA

Euskadiko Aholku Batzordeak egokitzat jotzen du egungo arau-esparrua modernizatzea. Horretarako, beharrezkoa da arau-esparru hori eta Sistema bera sakon eguneratzea.

Era berean, irizpenak bere gogoeta orokorren artean, araua egiteko prozesuan adostasunak duen garrantzia jasotzen du; izan ere, “nahi dugun gizartearen ideia definitzen duen eztabaida da, eta, beraz, sistemaren aldaketan egituratzen diren neurri zehatzetatik askoz harago doa. Gure ustez, gure erkidegoa egituratzen duen elementu bati buruzko eztabaida baten aurrean gaude”. Era berean, Kontseiluaren arabera, aurreproiektua asmo handikoa da edukiari dagokionez, eta egoki identifikatzen ditu aurrean dituen erronka handiak.

Arauaren zenbait alderdiri balioa ematen zaie, hala nola: laneratzera eta gizarteratzera bideratutako zerbitzuen erregulazioari, prestazioak modu eraginkorragoan kudeatzea eta erabiltzaileen eskubidea aitortzea erraztuko duen prozedurari, eta ikuskatzeko ahalmenari, Diru-sarrerak Bermatzeko Sistema babesteko elementu egituratzaile gisa. Beste alde batetik, hobetzeko eremutzat hartzen dira, besteak beste, prestazioen zenbatekoei buruzkoak, DSBEa jasotzen duten langileei buruzko erregulazioa eta adinari eta erroldatzeari buruzko baldintzak.

Irizpenak zenbait gogoeta espezifiko aurkezten ditu arauaren hobekuntza gisa: 1. artikuluan, lortu beharreko helburuetako bat lan-merkatuan sartzea sustatzea dela aipatzea; 3. artikuluan, lan-merkatuan sartzea lehentasunezko aukeratzat hartzea; 11. artikuluan, prestazio ekonomikoak betebeharrak betetzearen baldintzapekotzat jotzea; 69. artikuluari erreferentzia eginez, bazterketa digitalik eza babestea; 82. artikuluari dagokionez, onartutako prestazioen kontrolean biurtekoa baino maiztasun txikiagoko proposamena egitea; 118. artikuluari dagokionez, Gizarteratzeko Programa Integratua eta Pertsonala sinatzeko ezarritako epea murriztea, prestazio ekonomikoak onartzen diren egunetik aurrera; eta, azkenik, 119. artikuluarekin erlazionatuta, prestazioa jasotzen den urte bakoitzeko, Lanbidek lan-eskaintza edo prestakuntza-ekintza bat bideratzea.

The post Diru-sarrerak bermatzeko eta gizarteratzeko euskal sistemaren Lege Aurreproiektuari buruzko EGAB-en Irizpena appeared first on CES Vasco.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak, Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak egindako “Euskadiko Gobernantza Soziosanitarioaren Dekretu Proiektuari” buruzko txostena eman du. Bere erantzunean, Kontseiluak egokitzat jotzen du izapide hori gogoeta espezifiko batzuekin egitea, aztertutako testua hobetzeko proposamenekin, besteak beste.

“Euskadiko Gobernantza Soziosanitarioaren Dekretu Proiektuaren” helburua da Euskal Autonomia Erkidegoko gobernantza soziosanitarioa lurraldeka definitzea eta egituratzea, gizarte- eta osasun-politiken, lurralde-mailen, plangintza- eta antolamendu-mailen, zerbitzuen eta profesionalen arteko egiturazko harremanak eta harreman funtzionalak eratzeko eta formalizatzeko premiari erantzuteko. Hori guztia, erakundeen arteko harmonizazio-eredu baten eta arreta soziosanitarioaren koordinazio funtzional eta diziplina anitzekoaren barruan.

Une honetan Euskadin lankidetza eta koordinazio soziosanitarioaren esparruan erakunde, organo eta profesionalen arteko harremanak egituraren eta funtzionaltasunaren ikuspegietatik egituratzen dituen araudirik ez dagoenez (Arreta Soziosanitarioko Euskal Kontseiluaren apirilaren 5eko 69/2011 Dekretua izan ezik), agerian geratzen da beharrezkoa dela arreta soziosanitarioaren maila desberdinek parte hartzen duten harreman organiko eta funtzionalak formalizatzeko egituraketa soziosanitarioa. Egituraketa horrek, arlo sozialak eta osasunarekin erlazionatutakoak bat egiten duten herritarren beharrei erantzuteko plangintza eta antolamendu, antolakuntza eta laguntza mailatan ematen diren zerbitzuetan inplikatuta dauden organoen eta erakundeen partaidetza, harremanak, egitekoak eta tresnak definituko ditu.

BALORAZIO POSITIBOA

Horregatik guztiarengatik, euskal aholku-batzordeak positibotzat jotzen du ekimen hau, eta egokitzat eta beharrezkotzat jotzen du, Eusko Jaurlaritzak gizarte- eta osasun-zerbitzuen arloan, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako foru-aldundiek gizarte-zerbitzuen arloan eta Euskal Autonomia Erkidegoko udalek gizarte-zerbitzuen arloan, baita ere, dituzten politikak bateratuko dituen eredu batean oinarrituta esparru soziosanitarioan lankidetzarako eta koordinaziorako sistema bat ezartzea. Horrela, beren eremuetan dauden premia soziosanitarioko egoerei erantzun diezaieketen sistemen eta politiken arteko lankidetza- eta koordinazio-espazioak sortuko dira.

Era berean, organo aholku-emaileak nabarmendu duenez, laguntza soziosanitarioak barne hartzen dituen esparruetako baliabide eta profesionalen koordinazioan egindako aurrerapenetatik eratorri behar diren asistentziaren kalitatea eta bikaintasuna hobetzeko modu bakarra, sortzen ari diren egiturazko beharrei eta behar berriei aurre egin ahal izateko baliabide ekonomiko nahikoak erabiltzea izango da.

The post Euskadiko gobernantza soziosanitarioaren Dekretu-proiektuari buruzko EGABen irizpena appeared first on CES Vasco.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak txosten bat egin du Eusko Jaurlaritzako Turismo, Merkataritza eta Kontsumo Sailak egindako “Kontsumitzaile eta erabiltzaileen Estatutuaren Lege Aurreproiektuari” buruz. Bere erantzunean, Kontseiluak egokitzat jotzen du Lege aurreproiektu horren izapidetzea, aztertutako testua hobetzeko proposamen gisa egindako aipamen espezifiko batzuekin.

Aurreproiektuaren helburua Euskal Autonomia Erkidegoan kontsumitzaileen eta erabiltzaileen eskubideen babesa, defentsa eta sustapena arautzea da, Kontsumitzaileen eta Erabiltzaileen Estatutuari buruzko abenduaren 22ko 6/2003 Legean jasotzen den egungo araudia ordeztuz. Horrela, lege hori baliogabetuta geratuko litzateke. Kontsumitzaileen eta Erabiltzaileen Estatutuaren arauketa berri hori kontsumo arloko eskubideen babesaren ikuspegiaren funtsezko aldaketan eta Europako araudiak eragindako aldaketetan oinarritzen da.

Kontsumitzaileen eta erabiltzaileen interesak babestea politika sozial eta ekonomikoaren printzipio nagusietako bat da, eta esparru juridiko egokia edukitzea eskatzen du. EGABek bere txostenean arlo horretan izandako aldaketa sakonak egiaztatu ditu, eta honako hau adierazi du: “Gaur egun indarrean dagoen legearen eta lege aurreproiektuaren artean dauden 18 urteetan, arau-esparruak eta kontsumo-jardunbideek aldaketa sakonak izan dituzte”, eta, alde horretatik, honako hau gaineratzen du: “nahikoa da ikustea pandemiak zer eragin izan duen azken 18 hilabeteetako kontsumo-ereduetan; horietako askok irauteko bokazioa dute, eragin dituzten inguruabar puntualetatik haratago, eraldaketen azkartasunaz eta intentsitateaz jabetzeko”.

Era berean, hau azpimarratzen da: “Kontsumitzaileak joera berriekiko duen sentsibilitateak, kontsumo arduratsuago, jasangarriago eta ingurumenarekiko errespetuzkoago batekin koherente izanda, kontsumo-politikak balio eta printzipio berriekin konpromisoa hartzea eta hori arauetan islatzea eskatzen du”.

ARAUAREN EGOKITASUNA

Horregatik guztiarengatik, euskal aholku-kontseiluak uste du legegintza-ekimena egokia eta beharrezkoa dela, bai hura erreferentziazko arau-esparru berrira egokitzeko, bai denboraren joanak kontsumitzeko eta kontsumoa hautemateko moduetan sortu dituen aldaketei erantzuteko, eta baita Euskadiko kontsumo-harremanetako operadore eta subjektuei gure ingurune europarrean nagusi den araudiarekin eta formulazioekin guztiz bat datorren araudia eskaintzeko ere, merkatuaren errealitate berrietara eta kontsumo-sentsibilitate eta -joera berrietara egokitutako formulazio juridikoekin.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordearen irizpenak zenbait gogoeta espezifiko jasotzen ditu, aztertutako testua hobetzeko proposamen gisa. Hala, adibidez, interes orokorreko oinarrizko zerbitzuak definitzen dituen 3. artikuluan, uste du telefonia-zerbitzuak ere sartu behar direla. Babes bereziko eskubideen barruan, elikagaiez gain, etiketei, informazioari, publizitateari, osaerari eta kalitateari arreta berezia eskaintzea eskatzen duten produktuei farmazia-produktuak eta sendagaiak gehitzea gomendatzen da.

Bestalde, EGABek, kontsumo arduratsuaren sustapenarekin, sentsibilizazioarekin eta hezkuntzarekin zerikusia duten aldaketak iradokitzen ditu artikuluen zenbait puntutan.  Zehazki, hezkuntza- eta prestakuntza-jarduketen helburuak zerrendatzean, hau adierazten da: “beharrezkotzat jotzen dugu kontsumitzaileen eta erabiltzaileen hezkuntzak eta prestakuntzak lortu nahi dituzten helburuen zerrenda luzatzea, eta ingurumena errespetatzen duen kontsumoarekin, elikagaiak xahutzea saihestearekin, jasangarritasunarekin, gizarte-erantzukizunarekin eta kontsumo-ondasunen ekonomia zirkularra kontsumo jasangarrirantz sustatzearekin erlazionatutako helburuak sartzea”, zehazten du EGABek.

The post Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordearen irizpena “Kontsumitzaileen eta erabiltzaileen Estatutuaren Lege aurreproiektuari buruz appeared first on CES Vasco.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak egokitzat jotzen du “Euskadiko Mugikortasun Jasangarriaren Legearen aurreproiektua” izapidetzea, bere irizpenean erantsi dituen gogoetekin. Aurreproiektua Eusko Jaurlaritzako Lurralde Plangintza, Etxebizitza eta Garraio Sailak egin du.

Aztertutako testuak pertsonen eta salgaien garraioak bete behar dituen printzipioak eta helburuak ezartzen ditu, mugikortasun jasangarri eta seguruaren garapen integrala lortzeko, ikuspegi soziala, ekonomikoa eta ingurumenekoa kontutan hartuta. Ildo horretan, Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak gogorarazi du Europako hitzarmenek (Europako Itun Berdeak eta Europako Mugikortasun Estrategiak) eredua baldintzatzen dutela, jasangarria, adimentsua eta erresilientea izan dadin. Batzorde aholku-emailearen arabera, ereduaren aldaketak “pertsonen bizi-kalitatea hobetzeko eta industria, balio-kate guztietan, modernizatzeko, kalitatezko lanpostuak sortzeko, produktu eta zerbitzu berriak garatzeko eta haien lehiakortasuna indartzeko aukera argiak eskaintzen dizkigu”.

Mugikortasun-eredu berriak arau-garapenak egitea eskatzen du, eta lan horri aurre egin dio irizpenean aztertutako testuak, eta egin ere, “premiaz eta Europako mugikortasun eredu berriaren (jasangarria eta adimenduna) ikuspegia eta oinarriak txertatuz egin du lan hori”. Hori dela eta, EGABek  legegintza-ekimen hau “egokia eta komenigarria” dela uste du. Hala ere, gogoetarako zenbait gai eta aurreproiektuan jaso ez diren gabezia batzuk ere gaineratu ditu bere irizpenean.

Koordinazio-mekanismo zehatzagoa

Hala, trantsizio klimatiko-energetikoak, teknologiko-digitalak eta sozio-sanitarioak dakartzaten eraldaketa sakonek lege eta plangintza arloetan zurrunbilo handia sortarazten dutela adierazten du eta, horren ondorioz, “bereziki beharrezkoa da horretan guztian ordena eta koordinazioa ezartzea”.

Gaien konplexutasuna, haien arteko lotura bizia eta esparru bakoitzean dauden legegintza-erritmoak kontuan hartuta, “ez ote litzatekeen beharrezkoa izango koordinazio eta antolamendu mekanismo konkretu eta zehatz bat ezartzea” galdetzen du Kontseiluak, “gainjarriak ekiditeko eta beharrezkoa den integrazio eta antolamendua hobetzeko”. Horregatik, beharrezkotzat jotzen du erakunde-maila guztietako garraio eta azpiegituretan, plangintzan eta hirigintzan, energian, ingurumenean, barnealdean (trafikoan) edo hezkuntzan, eskumena dutenek elkarrekin lan egiteko aukera izatea, beren politikak bat etor daitezen, mugikortasun jasangarri eraginkorra lortzeko bidean.

Lantokirako mugikortasuna

Batzorde aholku-emailearen arabera, Mugikortasun Jasangarriaren Planak duen hamar urteko indarraldia “gehiegizkoa izan daiteke, araututako gaien ingurune aldakorra kontuan hartuta”. Halaber, eskubideen eta betebeharren erregulazio osoagoa ere proposatzen du, “eskubide eta betebehar gisa konfiguratuko lituzkeena, eta ez mugikortasun-politiken oinarri inspiratzaile huts gisa”.

Azkenik, EGABek lantokirako mugikortasunaren garrantzia azpimarratzen du, nahiz eta alderdi horietako batzuk jada araututa egon Jasangarritasun Energetikoaren Legean. Hala ere, izaera sistemikoa duen Mugikortasun Jasangarriaren Legeak eremu horri dagozkionak ere kontuan hartu beharko lituzkeela dio, hala nola enpresen arteko lantokien mugikortasun-planak (enpresa anitzekoak) edo lantoki berri baten ezarpenak sortutako mugikortasuna. Eta hori guztia, eragile ekonomiko eta sozialek gobernantza-ereduan parte hartuz eta “lanerako mugikortasun-programa, agentzia edo bulego espezifiko bat sortuz, enpresa horien mugikortasun-planei euskarri teknikoa eta aholkularitza emateko”.

The post EGAB-en Irizpena, Euskadiko Mugikortasun Jasangarriaren Lege Aurreproiektuari buruzkoa appeared first on CES Vasco.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak irizpena eman du Eusko Jaurlaritzako Lurralde Plangintza, Etxebizitza eta Garraio Sailak prestatutako “Kable bidezko garraioaren lege-aurreproiektua”ri buruz. Erantzunean, Kontseiluak proposatu du baloratzea ea egokia den kable bidezko garraioa arautzeko arau espezifiko bat egitea, irizpenean egindako gogoeten arabera.

Kable bidezko garraioa garraiobide bereizitzat hartzen da, malda handia edo orografia zaila gainditu behar duten distantzia txikietako joan-etorrietarako egokia. Klase askotariko elementuak biltzen ditu (teleferikoak, telekabinak, teleaulkiak, teleskiak…), eta, besteak beste, igogailuak, tranbia arruntak edo kable bidezko trakziodun ontziak baztertzen ditu. Euskadin, garraio publikorako lau funikular daude, hiru Bizkaian eta bat Gipuzkoan: Igeldokoa, Donostian; Larreinetakoa, Trapagaranen (biak kultura-ondasun gisa kalifikatuak, monumentu-multzo kategoriarekin); Artxandakoa, Bilbon; eta Mamarigakoa, Santurtzin. Oro har, hiru milioi bidaiari baino pixka bat gehiago dituzte urtero, horietako asko Santurtziko metro-geltokien arteko anezka modura erabiltzen duten azken azpiegitura horren erabiltzaileek.

Aurreproiektuaren xedea da pertsonak kable bidez garraiatzeko Autonomia Erkidegotik igarotzen diren instalazioen proiekzioa, eraikuntza, martxan jartzea eta ustiapena arautzea. Kable bidezko garraioa Estatuko araudiak arautzen du (1987/16 Legea, uztailaren 30ekoa, Lurreko Garraiobideen Antolamenduari buruzkoa, eta 1964/4 Legea, apirilaren 29koa, Teleferikoen Emakidari eta haren Erregelamenduari buruzkoa). Eusko Jaurlaritzaren ustez, Europako erregelamenduan jasotako berrikuntza teknologikoen ondorioz ez dira nahikoa, eta, beraz, lege-mailako arau bat egiteko beharra ikusten du, aztertutako aurreproiektuan islatu duena.

Arauaren egokitasunari buruzko gogoetak

Euskal proiektuak teleferikoak eta teleskiak erregulatzea ere aurreikusten duen arren -beste autonomia-erkidego batzuetan kable bidezko garraio-instalazio gehienak dira–, EGABek uste du “ez duela ematen instalazio mota horien hedapen handirik izango denik”, eta, ondorioz, arauaren egungo benetako aplikazio-eremua EAEko lau funikularretara murrizten dela gogoratu du. Kontseiluaren ustez, erregulazioaren irismen txikia “bereziki garrantzitsua da ekimenaren egokitasuna baloratzeko, eta, beraz, horren justifikazioa guztiz beharrezkoa da”. Kontseiluak uste du, kable bidezko garraioaren sektorea Euskadin lege-mailarekin arautzera bultzatu duten arrazoietan sakondu egin beharko lukeela Lurralde Plangintza, Etxebizitza eta Garraio Sailak, “sektorea oso dimentsio apaletan mantentzen baita, eta arlo hori arautu duten beste erkidegoetatik oso urrun”. EGABek azpimarratzen duenez, “egungo idazketan, legegintza-ekimenaren justifikazioa oso labur aurkezten da, eta horretan sakontzeak elementu gehiago eta hobeak izatea ahalbidetuko luke, ekimen honen beharra eta aukera baloratzeko”.

Kontseiluak galdetu du, halaber, ea kable bidezko garraioaren erregulazioa “ezingo litzatekeen egin Euskadiko mugikortasunaren antolamendu orokorraren barruan”. EGABek horri buruzko iritzia eman zuen duela bi urte, “Euskadiko Mugikortasun Jasangarriari buruzko Legearen Aurreproiektuari” buruzko irizpena argitaratu zuenean.  Aurreproiektu horrek bazuen kable bidezko garraioari buruzko kapitulu bat, eta horrek lagunduko luke “lege-ugaritasuna saihesten eta lotuta dauden gaietan eragina duten arauak hobeto antolatzen”.

The post EGABen Irizpena, Kable bidezko garraioaren lege-aurreproiektuari buruzkoa appeared first on CES Vasco.

Bilbo, 2021eko uztailaren 26a.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak 2020-ko Memoria Sozioekonomikoa aurkeztu du gaur goizean Bilbon, ekitaldi horretako datuekin. Emilia Malagak, Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeko presidenteak, eta Memoriaren EGABeko Batzordeko burua den Jon Barrutiak, EHUko Ekonomia eta Enpresa Fakultateko dekanoak, egin dute aurkezpena hedabideen aurrean. Kontseiluak urtero egiten duen Memoria Sozioekonomikoa iturri ofizialetatik hartutako EAEko egoera sozial eta ekonomikoari buruzko datuen eta estatistiken bilduma da. EGABek aztertu, kontrastatu eta balioetsi egiten ditu zenbait gogoeta adostu arte, dokumentuan atxikita aurkezteko gero.

2020. urtea covid-19aren pandemiak baldintzatu du, eta horrek Memoria Sozioekonomikoan jasotako gogoetak ere baldintzapean jartzen ditu, Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak adierazi duenez. Hala, inoiz ez bezalako heriotzen kopurua eragin duen pandemiaren inpaktu demografikoak txostenean jasotako edozein gogoeta mugatzen du. Larrialdiak “osasun-sistema erabat tenkatu zuen eta gizarte-zerbitzuen sistemaren ahuleziak agerian utzi zituen”, adierazi du Kontseiluak; hala ere, Babes-Sozialeko Sistemak estaldurari eutsi zion, eta funtsezkoa da orain haren jasangarritasunari eta ekitateari buruz eztabaidatzea, “pandemiaren ondoriozko errealitate berrietara eta premia gero eta handiagoetara egokitzeko”. Aurreko ekitaldian enplegu-galera handia izan zen –“aldi baterako enplegu-erregulazioko espedienteek arindua neurri handi batean, aurrekaririk izan ez duen laguntza publikoari esker” –, eta orain funtsezkoa da kaltetutako sektoreei, enpresei eta pertsonei arreta ematea egoera gainditzeko. Erronka aldakorrak dira, eta agintariek beren jarduerak egokitzen jarraitu beharko dute, “krisia atzean utzi arte”. Ikuspegi horrekin, Europako Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak uste du Next Generation funts europarrak “giltzarria izango direla aurrerabideko susperraldiari laguntzeko, eta ez soilik BPGren hazkundeari”.

2020ko Txoten Sozioekonomikoaren edukia bost ataletan banatuta dago: Demografia, Ekonomia, Enplegua eta Lan Harremanak, Bizitza eta Gizarte Babesa, eta Bizi-Kalitatea. Dokumentua Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordearen webgunean kontsulta daiteke.

DEMOGRAFÍA

Esan bezala, inoiz ez bezalako heriotzen kopuruak eragin demografiko handia izan du; hori dela eta, EGABek uste du beharrezkoa dela “epidemiaren eragina aztertzea, gizarte-kalteberatasunaren arabera”, etorkizunean gerta daitezkeen gorabeherei aurre egiteko.

2020an izandako migrazio-saldo positiboek konpentsatu egin zuten hazkunde natural negatiboa EAEn eta EB osoan. Hala eta guztiz ere, txostenak ohartarazi egiten du Euskadik aurre egin behar dion “erronka demografiko handia”ren inguruan, eta horretarako, “ezinbestekoa da eredu demografiko eta migratzaile orokor bat izatea, politika publikoak zeharka eta modu koordinatuan bideratzea ahalbidetuko duena”.

EKONOMIA

Pandemiaren indarrak bat-batean uzkurtu zuen jarduera ekonomikoa urte horretan, bakealdi-egoera batean ezagutu ez den bezala. Garai modernoetan aurrekaririk gabeko atzeraldi ekonomiko sakona eragin zuen, BPG -% 3,3 jaitsi baitzen munduan, -% 6,6 Eurogunean, -% 10,8 Espainian, eta -% 9,5 EAEn. Hala ere, eragina okerragoa izan zitekeen politika ekonomikoen erantzunik gabe, ondorio negatiboenak arintzea ahalbidetu baitzuten.

2020ko otsaila eta abendua bitartean 1.371 enpresa galdu ziren Euskadin, eta, urte-arteko zifrak ikusita, beherakada handiagoa izan zen Estatuan (-% 3,3) EAEn baino (-% 2,4). Eskaerari dagokionez, bai barnekoak bai kanpokoak, ekarpen negatiboa eragin zioten BPGaren hazkundeari. Eskaintza-agregatuek urte arteko beherakadak izan zituzten: -% 11,8 Industrian eta Energian; -% 13,3 Industria Ekoizpenaren Indizean; -% 9,5 Eraikuntzan; eta -% 8,5 Zerbitzuetan.

Pandemiak jokabide kontrajarriak eragin zituen eskarian, kontsumo pribatuaren beherakadarekin eta kontsumo publikoaren gorakadarekin; eta beste horrenbeste gertatu zen eskaintzan, merkatu-zerbitzuen beherakadarekin eta merkatuaz kanpoko zerbitzuen igoerarekin, administrazio publikoan, hezkuntzan, osasunean eta gizarte zerbitzuetan igoera positiboak izan baitziren urte osoan.

• Industria Jarduerak: Metalurgia (-% 20,1) eta Garraio-materiala (-% 15,2) azpisektoreek, beherakadak erregistratu zituzten batez bestekoaren azpitik Industria-Ekoizpenaren Indizean (-% 13,3). Makineria eta Ekipoa -% 7,3 jaitsi ziren, eta Farmaziako produktuek, ordea, % 10,1 egin zuten gora.
• Zerbitzuen sektorea: Beherakada handiak nabaritu ziren jarduera eten edo murriztu zuten merkataritza, ostalaritza eta garraio arloetako jarduera agregatuetan.
• Garraio-azpiegiturak. Nabarmentzekoa da Gasteizko aireportuko salgaien trafiko-bolumenari eutsi izana, jarduera-murrizketa eta jaitsieren urtea izan den arren. Jarduera-sektore horretan, EGABek nabarmentzen du, merkatu globalean gero eta pisu handiagoa hartzen ari den masa kritiko bat dagoela.
• Finantza publikoak: Diru-bilketaren beherakadak eten egin zuen finantza publikoen susperraldia eta zorpetzearen murrizketa. Kontseiluaren iritziz, zerga eta aurrekontu politikaren arreta funtsezko zerbitzu publikoak hobetzean jarri behar da, “batez ere osasuna eta gizarte-zerbitzuak hobetzen, baina baita hezkuntza eta, jakina, ikerketa ere”.
  Enplegu publikoari dagokionez, beste urte batez, euskal administrazio publikoetako bitartekotasuna eta behin-behinekotasuna zuzentzeko beharra berretsi du txostenak.
• Energia. Autonomia-erkidegoaren kanpo-mendekotasun energetiko handiak eta energia berriztagarrietan oinarritutako ekoizpen txikiak kezkatzen dute Kontseilua.
• Zientzia, Teknologia eta Berrikuntza. Laugarren urtez jarraian gora egin du I+Gko gastuak zifra absolutuetan, baina oraindik urrun dago Europako % 3ko helburutik. Txostenak inbertsio hori emaitzetara eramateko dauden zailtasunak azpimarratzen ditu, eta gogorarazten du euskal enpresek, bereziki enpresa txiki eta ertainek, oraindik ere hobetzeko aukera zabala dutela (zibersegurtasuna, adimen artifiziala, robotikaren erabilera…), eta esparru horietako politika publikoetan sakontzeko eskatzen du.

ENPLEGUA ETA LAN-HARREMANAK

2020an, eten egin zen enpleguaren susperraldia Euskadin, 2008ko krisiaren aurreko okupazio-mailetara hurbiltzen ari zenean. Galera, hala ere, BPG-rena baino askoz txikiagoa izan zen, neurri handi batean, enpresek aldi baterako enplegu-erregulazioko espedienteak masiboki erabili zituztelako, eta horrek lanpostuei eustea lehenetsi zuen, aurrekaririk gabeko laguntza ekonomiko publikoari esker, “zalantza asko planteatu arren etorkizunean”. Hala eta guztiz ere, ERTEek “hasiera batean koiunturala zen egoera baten egiturazko inpaktu negatiboa saihestea ahalbidetu dute”.

2020an izandako enplegu-galera gizonezkoen artean sumatu zen gehienbat, eta bereziki eragin zien ostalaritzari eta manufaktura-industriari, garrantzi handiko jarduerak diren euskal ekonomian.

EGABen arabera, Enplegu Politika Aktiboak egun “inoiz baino garrantzitsuagoak dira eta gazteen behar espezifikoei erantzun behar diete”; halaber, iraupen luzeko langabetuei lehentasuna eman behar zaie.

BIZI-BALDINTZAK ETA GIZARTE-BABESA

• Bizi-baldintzak. Nahiz eta EAEk maila positiboak lortu bizi-kalitatearen nazioarteko rankingetan, 2018ko eta 2019ko adierazle batzuek ohartarazi zuten okerrerako norabideaz; eta baliteke 2020ko pandemiak  areagotu izana, nahiz eta hori oraindik islatu ez aztertutako kopuruetan.
• Gizarte-babesa. Krisi pandemikoa jasan arren, EAEko gizarte-babeseko sistemak bere estaldurari eutsi zion 2020an, Europako herrialde nagusien aldean eta Espainiako batez bestekoaren gainetik. Horrela:
• Diru-sarrerak Bermatzeko Sistema: 2020an gastua eta unitate hartzaileen kopurua hazi ziren, pandemiak eragindako premien igoeraren ondorioz. Gastua 483,9 milioi eurokoa izan zen, 2019an baino % 6 gehiago, eta 2020ko abenduan DBEren 54.747 unitate hartzaile ziren guztira, aurreko urtean baino % 4,4 gehiago. Kontseiluaren iritziz, “sistemak eskakizunen gorakadari erantzun izan dio, araudi erregulatzaileak diseinatu zuen moduan”.
• Sistemaren Jasangarritasuna: Beste urte batez, EGABek bere kezka agertu du arlo horretan, eta uste du 2020ak “are nabarmenago” jarri duela agerian “gure gizarte-babeseko sistemaren beharrezko hobekuntza; hobekuntza horrek esan nahi du sistema horren iraunkortasuna bermatu behar dela, eta prestazioak errealitate berrietara egokitu behar direla, gure gizarteak bere gain hartutako erronkei pandemiak gehitu dizkien premia gero eta handiagoak erantsita”.

BIZI-KALITATEA

• Hezkuntza: Aurreko edizioetan bezala, Memoriak azpimarratzen du hezkuntza-aukera guztiei prestigioa emateko beharra, eta “generoaren araberako arrakala zitala” gogoratzen du. Azken horren ondorioz, emakumeen parte-hartzea txikiagoa da arlo zientifiko-teknikoetan, eta askoz ere handiagoa pertsonen zaintzan, osasunean eta osasungintzan. Beraz, gai hauen inguruan ikasleak eta familiak sentsibilizatzen jarraitzea eskatzen du.
  Halaber, uste du beharrezkoa dela hezkuntza-sistemak pandemiaren aurrean eman duen erantzuna aztertzea, igartzeak eta akatsak antzemateko etorkizunari begira.
• Kultura. Kontseiluak egiaztatu duenez, euskal biztanleek praktika aktibo artistikoak egiteko joera txikiagoa dute Espainiako batez bestekoa baino. Kultura-enpresek eta enpleguak behera egiten dute arlo horretan, “Estatuan ez bezala”. Harritzen du, halaber, “errenta erabilgarri handiena duen erkidegoa izan arren, EAE hamaikagarren postuan egotea autonomia-erkidegoen rankingean, etxeko batez besteko gastuari dagokionez; eta pertsonako batez besteko gastuari dagokionez, Estatuko batez bestekoaren azpitik egotea, hamargarren postuan kokatuta”.
• Natur Ingurunearen egoera: Berotegi-efektuko gasen isurketek behera egin zuten 2018an (eskuragarri dagoen azken datua), eta jaitsi egin ziren, halaber, BPGren unitate bat sortzeko jaurtitako isurketek, nahiz eta oraindik EB-28ko batez bestekoa baino pixka bat handiagoak diren. Txostenak errepideko garraioari, bizitegiei eta zerbitzuei lotutako emisioen hazkundea azpimarratzen du.
• Osasuna eta Osasun-sistema: Pandemiak erabat tenkatu zuen euskal osasun-sistema, “muturreko egoera baten aurrean zentzuz erantzuteko gai izan baita”. Kontseiluak emandako erantzunak aztertzea eta oztopoak adieraztea eskatu du “antzeko egoera baten aurrean prest egoteko etorkizunean “. Covid-19arekin lotura zuzena duten bi gai zaindu beharraren garrantzia azpimarratu du: biztanleriaren osasun mentala (neke pandemikoa) eta covid-iraunkorra duten pertsonentzako arreta egokiaren beharra.
  EGABek funtsezkotzat jotzen du digitalizazioa, osasun-sistema prebenitzeko eta hobetzeko, bai eta aurrez-aurreko arretaren osagarri diren telemedikuntzak eta teleterapiak gero eta protagonismo handiagoa izatea ere.
  Halaber, azpimarratu du pandemiak agerian utzi dituela gizarte-zerbitzuen sistemaren ahuleziak, “adineko pertsonen egoitzetako giza drama larriaren ondorioz; izan ere, horien arau-garapena egiteke dago oraindik hein handi batean”.
• Etxebizitza: Hasitako eta amaitutako etxebizitzen kopuruak behera egin zuen 2020an, eta birgaitzeak, neurri batean behintzat, bere jarduerari eutsi zion. Alokairuko etxebizitzen eskaintza berriz ere murriztu zen urte horretan. Txostenak egiaztatu duenez, etxebizitzen parke babestua urria da dagoen eskarirako; beraz, kezkagarria da horrek duen eragina kolektibo zabaletan, hala nola gazteen artean eta baliabide gutxiko pertsonen artean.

Memoria Sozioekomikoa 2020
Laburpena eta ondorioak 

The post Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak “2020-ko Memoria Sozioekonomikoa” aurkeztu du appeared first on CES Vasco.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak egokitzat jotzen du “Industria Garatzeko eta Nazioartekotzeko 2021-2024 Plana” izapidetzea, irizpenari erantsitako oharrekin. Proiektua Eusko Jaurlaritzako Ekonomiaren Garapen, Jasangarritasun eta Ingurumen Sailak egin du.

Planaren xedea da suspertze ekonomikoa bizkortzea, izaera industrial nabarmenarekin, kalitatezko enplegua sortzeko eta eraldaketa digitalak, energetiko-klimatikoak eta demografiko-sozialak bere gain hartzeko, ekoizpen-egituraren lehiakortasuna indartzeko aukera gisa, eta, aldi berean, ingurumen-irizpideak politika sektorial guztietan integratzea, ez baldintzatzaile gisa, baizik eta balioa sortzeko lehiakortasunerako eta aukerarako eragile gisa.

Irizpenean, Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak gogoeta egin du lau urteko plan berri hau egin den abagunearen inguruan: testuinguru sozioekonomiko eta sanitario berezia, covid-19aren pandemiaren ondorioz, eragin ekonomiko eta sozial larria eragin duena. Horri buruzko datu adierazgarri batzuk gogorarazi ondoren (BPGren kontrakzioa, enpresen eta autonomoen jaitsiera, enpleguaren beherakada, hartutako neurriak, EBren ezohiko finantza-laguntzak…), Kontseiluak ohartarazi du “suspertzeko eta paradigma-aldaketarako erronka handi baten aurrean” gaudela, eta Euskadi ezin dela “atzeratuta” geratu. Horregatik, EGABek Industria Garatzeko eta Nazioartekotzeko 20212-2024 Plana babesten du, “egungo eta etorkizuneko industria-beharrei erantzuten dielako”, eta positiboki baloratzen du, bere irizpenean eransten dituen kontsiderazioak alde batera utzi gabe.

Erronkak eta ahuleziak

Horien artean, lehenik eta behin, 2017-2021 aldiko industrializazio eta nazioartekotze planen ebaluazio osoagoa sartzea gomendatzen du, “jarraipeneko datu eta adierazleen erreferentzia zehatzak eginez”. EGABen ustez, bidalitako proiektuan jasotako balantzea “baikorregia” da, industriaren lorpenei eta indarguneei erreparatzen dielako, ahuleziak eta mehatxuak aipatu gabe, “Euskadik nazioarteko lehiakortasuna hobetzeko alderdi asko baititu oraindik, lan-arazoei, energia-gaiei edo bide administratiboaren errazpenari lotutakoak, besteak beste”.

Demografia eta enpresa-tamaina

Bide horretan, Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Kontseiluak uste du bi erronka gehigarri daudela, eta ezinbestekoak direla euskal industriaren garapen egokirako. Lehenengoa demografikoa da, eta lan-merkatuko eskariari erantzuteko dagoen defizitarekin lotuta dago –2030erako Enpleguaren Euskal Estrategiak 600.000 lanpostu betetzeko beharra aurreikusten du hamarkada honetarako; milioi erdi belaunaldi-erreleboa egiteko eta ehun mila, berriz, sortze berriko lanpostuetarako-, eta gai hori funtsezkotzat jotzen du Kontseiluak.

Bigarren erronka enpresa-tamainarekin lotuta dago, “oraindik ez da nahikoa eta eragozpena izaten jarraitzen du”; beraz, EGABek uste du ez litzatekeela Planaren erreferentzia partzial huts gisa hartu behar, baizik eta “palanka esplizitu eta bereizi bat osotu beharko lukeela, asmo handiko estrategia argi batekin, eta jarduera zehatz eta esplizituekin, enpresa eta industrien tamaina handitzea sustatzeko”.

Kalitatezko enplegua eta eragile ekonomiko eta sozialen parte-hartzea

EGABen irizpenak ere nabarmendu nahi du “enplegua mantentzeko eta sortzeko konpromisoaren” garrantzia planean, lehiakortasunari lagunduko dion kalitatezko enplegu inklusibo batean oinarrituta. Eta eragile ekonomiko eta sozialen parte-hartzeari dagokionez, Kontseiluak positiboki baloratzen ditu plana egiteko egindako bilerak, eta parte-hartze horrek planaren gobernantzan eta jarraipenean segitzea nahiko luke, proiektuan horrela jaso ez arren. Hori dela eta, “planaren ezarpenean, jarraipenean eta ebaluazioan eragile ekonomiko eta sozialen parte hartzea proposatzen du Elkarrizketa Sozialerako Mahaiaren bidez”.

The post Egab-en Irizpena, Industria garatzeko eta nazioartekotzeko 2021-2024 planari buruzkoa appeared first on CES Vasco.

Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak egokitzat jotzen du “EAEko Etxebizitzen eta zuzkidura-bizitokien gutxieneko bizigarritasun-baldintzak arautzen dituen Dekretu-proiektua” izapidetzea, irizpenean adierazitako oharrekin. Proiektua Eusko Jaurlaritzako Lurralde Plangintza, Etxebizitza eta Garraio Sailak egin du.

Dekretuaren xedea da EAEn kokatutako etxebizitzek eta zuzkidura-bizitokiek bete behar dituzten gutxieneko bizigarritasun-baldintzak ezartzea, bai eta horiek hartzen dituzten eta nagusiki bizitegitarako erabiltzen diren eraikinek bete behar dituzten baldintzak ere, duinak, egokiak eta irisgarriak izango direla bermatzeko. Halaber, babes publikoko etxebizitzek kalifikaziorako errespetatu behar dituzten diseinu-arauak zehazten ditu testuak.

Irizpenean aztertutako dekretu-proiektuak etxebizitzen bizigarritasuna arautzen du; hau da, bizi-proiektu bat garatzeko aukera ematen duen espazio bat, horretarako oinarrizko baldintza batzuk beteta: azalera eta altuera, konfort termikoa, ekipamendua, osasungarritasuna, irisgarritasuna, erabilera eta mantentzea, ahaztu gabe etxebizitzek behar duten malgutasuna edo aldakortasuna bizitzako etapa guztietara egokitzeko, bai eta premia berrietara eta bizimodu modernoetara moldatzeko ere.

Etxebizitza berriaren bizigarritasun-baldintza horiek sustapen libreko etxebizitzarako zein etxebizitza publikorako dira, baina azken horrek diseinu-arau batzuk bete behar ditu, eta horietan etxebizitzaren gehieneko azalera baldintzatzen da bizitegi-programaren bidez; gauza bera gertatzen da zuzkidura-bizitokiekin. Guzti hori kontuan hartuta, Euskadiko Ekonomia eta Gizarte Arazoetarako Batzordeak uste du araua “aproposa eta egokia dela, bateratzea ahalbidetzen duelako, eta idazketa zehatza eta teknikoa delako”.

Bizigarritasun-ezaren adierazpena lehengoratzeko epea

Euskadiko batzorde aholkulariaren irizpenak zenbait ohar espezifiko jasotzen ditu proposamen gisa, aztertutako testua hobetzeko asmoarekin. Hala, Kontseiluak adierazten du dekretu-proiektuak ez duela zehazten zenbat epe bat bizigarritasunaren aldetik egokia ez den etxebizitzaren adierazpena lehengoratzen saiatzeko. Birgaitzekoak ez diren etxebizitzetan eta zuzkidura-bizitokietan su-itzalgailuak eta ebakuazio-planak jartzeko derrigortasuna azaltzea legean gomendatzen du irizpenak, alderdi hori beste araudi batzuetan araututa egon arren, “ez litzateke soberan egongo araudi horretan esplizituki agertzea”.

Salbuespen-kasuei dagokienez, eraikinen eta lurzatien morfologia bereziak eta konplexuak bizigarritasun-baldintzak eta diseinu-arauak betetzea eragozten duten kasuetan -betiere hirigintza-plangintzak hala aurreikusten badu-, arauari testu hau gehitzea proposatzen du Kontseiluak: “Eta betiere erabilera, kontserbazio, osasungarritasun, higiene eta segurtasun egoera onean badaude”.

Azkenik, terminoen eta kontzeptuen definizioak arau-testuaren hasieran jasotzea iradokitzen du, azken eranskinean jarri ordez, dokumentua ulergarriagoa izan dadin.

The post EGABen Irizpena, etxebizitzen eta zuzkidura-bizitokien gutxieneko bizigarritasun-baldintzak arautzen dituen dekretu-proiektuari buruzkoa appeared first on CES Vasco.